Zo check je of voedsel veganistisch is (verborgen dierlijke ingrediënten)

Om te controleren of voedsel veganistisch is, zoek je eerst naar een erkend vegan-logo en lees je daarna de hele ingrediëntenlijst. Let op duidelijke dierlijke producten (melk, ei, honing, vlees, vis) en verborgen varianten zoals wei, caseïne, gelatine, karmijn (E120), schellak (E904) en bijenwas (E901). Sommige additieven kunnen van planten of dieren komen, dus neem contact op met het merk als het etiket onduidelijk is.

Is het vegan? Begin bij het etiket

De Vegan Society omschrijft veganisme, voor wat voeding betreft, als het vermijden van alle producten die geheel of gedeeltelijk van dieren afkomstig zijn. Dat betekent geen vlees, vis, schaal- en schelpdieren of insecten, en geen zuivel, eieren of honing. Op een etiket is dat makkelijk te controleren als het dierlijke ingrediënt gewoon bij naam wordt genoemd, en lastiger als het als additief of technische naam verschijnt.

1. Zoek een veganistisch certificeringslogo. Keurmerken zoals het Vegan Society Trademark of het V-Label controleren het recept voor je. Een eenvoudige "vegan"-claim van het merk is ook nuttig, maar de regels voor het gebruik ervan zijn in de meeste landen niet strak wettelijk vastgelegd.
2. Lees de allergeneninformatie. Melk, eieren, vis, schaaldieren en weekdieren zijn belangrijke allergenen en worden daarom benadrukt in de ingrediëntenlijst (vetgedrukt in de EU en het VK) of vermeld in een "Contains"-vermelding (in de VS).
3. Loop de rest van de ingrediëntenlijst door op de verborgen dierlijke ingrediënten uit de tabel hieronder.
4. Controleer de additieven (E-nummers), want verschillende zijn afkomstig van insecten, melk, eieren of dierlijk vet.
5. Vraag het bij twijfel aan de fabrikant waar een dubbelzinnig ingrediënt vandaan komt.

Verborgen dierlijke ingrediënten om op te letten

Dit zijn de ingrediënten waar mensen het vaakst in trappen. Sommige zijn altijd dierlijk; bij andere hangt het af van de bron die de fabrikant gebruikt.

Ingrediënten die wel of niet veganistisch kunnen zijn

Sommige ingrediënten kunnen van planten, van dieren of via fermentatie worden gemaakt, en het etiket vertelt zelden welke:

• Mono- en diglyceriden van vetzuren (E471) en verwante emulgatoren: van plantaardige oliën of dierlijke vetten.
• Lecithine (E322): meestal van soja of zonnebloem, maar kan van ei komen.
• L-cysteïne (E920): een bloembehandelingsmiddel dat van veren of haar kan worden gemaakt, of synthetisch wordt geproduceerd.
• Smaakversterkers E627, E631 en E635: kunnen van vis of vlees worden gemaakt, of via fermentatie.
• Vitamine D3: vaak gemaakt van lanoline (wolvet van schapen), al bestaan er ook plantaardige (korstmos-)varianten.
• "Natuurlijke aroma's": kunnen aroma's van dierlijke oorsprong omvatten.

Onze gids over E-nummers en voedingsadditieven legt uit wat de belangrijkste additiefgroepen doen.

Vegetarisch of veganistisch: wat is het verschil?

Een vegetarisch voedingspatroon sluit vlees, gevogelte, vis en zeevruchten uit, evenals bijproducten van slacht zoals gelatine en dierlijk stremsel. Het omvat meestal wel melk, eieren en honing. Een veganistisch voedingspatroon sluit dat allemaal uit. Daarom kan een product vegetarisch maar niet veganistisch zijn, zoals een kaas met microbieel stremsel of een cake met eieren.

Let vooral op kaas: traditionele kazen zoals Parmigiano Reggiano worden met dierlijk stremsel gemaakt en zijn dus ook niet vegetarisch.

Waarom staat er "kan melk bevatten" op een veganistisch product?

Een vegan-claim beschrijft het recept: er zijn geen dierlijke ingrediënten gebruikt. Een waarschuwing "kan melk bevatten" of "kan ei bevatten" is een voorzorgsetiket voor allergenen over mogelijke kruisbesmetting in de fabriek, bijvoorbeeld op een lijn waar ook melkchocolade wordt gemaakt. Volgens de Britse Food Standards Agency mogen voorzorgsetiketten samen met veganistische of vegetarische etikettering worden gebruikt, en de Vegan Society staat ze toe op producten met haar keurmerk, maar vraagt merken kruisbesmetting zoveel mogelijk te beperken.

Voor de meeste veganisten maakt een "kan bevatten"-waarschuwing een product niet niet-veganistisch. Lees meer in onze gids over wat "kan sporen bevatten" echt betekent.

Hoe Green Point controleert of voedsel veganistisch is

Scan je de barcode van een product, dan laat de ingrediëntenanalyse van Green Point zien of het product veganistisch en of het vegetarisch is. Omdat sommige ingrediënten plantaardig of dierlijk kunnen zijn, kan het antwoord ook "misschien" zijn: dat is je seintje om dat ingrediënt na te gaan of het merk te vragen. Hetzelfde scherm toont de ingrediënten, allergenen en sporen zoals die voor het product zijn opgegeven, en of het vrij is van palmolie.

De analyse is gebaseerd op de ingrediëntenlijst en kan dus alleen zo compleet zijn als de etiketgegevens. Verandert het recept van een product, dan heeft de verpakking altijd het laatste woord. Sommige veganisten vermijden ook palmolie om milieuredenen; in onze gids is palmolie slecht? lees je de feiten.