Jak czytać listę składników kosmetyków: nazwy INCI i etykiety

Lista składników kosmetyku używa nazw INCI, czyli ujednoliconego systemu nazewnictwa, i wymienia składniki od największej do najmniejszej ilości. Składniki w ilości 1% lub mniejszej mogą następować w dowolnej kolejności, a barwniki (często oznaczane numerami CI) mogą być na końcu. Zacznij od pierwszych pięciu składników, które zwykle stanowią większość produktu, a potem poszukaj substancji zapachowych, alergenów i składników aktywnych.

Czym jest lista INCI?

INCI to skrót od International Nomenclature of Cosmetic Ingredients (Międzynarodowa Nomenklatura Składników Kosmetycznych). Nadaje każdemu składnikowi jedną standardową nazwę, więc „sodium hyaluronate” czy „tocopherol” oznacza to samo, czy kupujesz krem w Paryżu, Chicago czy Tokio. Wiele nazw INCI jest naukowych (na przykład „butyrospermum parkii butter” oznacza masło shea), a wyciągi roślinne używają łacińskich nazw botanicznych.

W UE i USA lista musi znajdować się na opakowaniu, zwykle na pudełku lub z tyłu butelki, po słowie „Ingredients”. Komisja Europejska prowadzi publiczną bazę nazw INCI o nazwie CosIng, która pokazuje także, czy składnik jest ograniczony przepisami UE.

Czy składniki są wymienione w kolejności stężenia?

Częściowo. Przepisy UE i USA wymagają, by składniki były wymieniane w kolejności malejącej: pierwszy jest ten, którego jest najwięcej. Są jednak dwa ważne wyjątki:

• Granica 1%: składniki w ilości 1% lub mniejszej mogą być wymienione w dowolnej kolejności po składnikach powyżej 1%. Nie da się dokładnie stwierdzić, gdzie ta granica przebiega, ale konserwanty, substancje zapachowe i wiele składników aktywnych zwykle znajduje się poniżej niej.
• Barwniki: w obu regionach dodatki barwiące mogą być wymienione w dowolnej kolejności na końcu listy, niezależnie od ilości.

Dlatego pozycja składnika to wskazówka, a nie pomiar. Niacynamid na piątym miejscu listy prawdopodobnie oznacza sensowną ilość; wyciąg roślinny po konserwancie prawdopodobnie oznacza małą.

Co oznacza aqua na etykiecie?

Aqua to nazwa INCI wody i jest to pierwszy składnik większości kremów, lotionów, serum i szamponów. Często zobaczysz „Aqua/Water/Eau”, by objąć kilka języków. Woda nie jest tanim wypełniaczem: rozpuszcza inne składniki i tworzy konsystencję kremu. Jej obecność to także powód, dla którego produkty na bazie wody potrzebują konserwantów.

Parfum na etykiecie: co mogą ukrywać substancje zapachowe

Według przepisów UE kompozycje zapachowe i aromatyczne podaje się po prostu jako parfum lub aroma. W USA mogą być wymienione jako „fragrance”. Jedno słowo może oznaczać dziesiątki substancji, a substancje zapachowe należą do najczęstszych przyczyn reakcji alergicznych na kosmetyki.

UE wymaga, by niektóre alergeny zapachowe, takie jak limonene, linalool i citronellol, były wymienione na liście składników, gdy występują powyżej 0,001% w produktach bez spłukiwania lub 0,01% w produktach spłukiwanych. UE rozszerzyła też listę tych alergenów, a nowe przepisy są wprowadzane etapami. W USA składniki zapachowe zasadniczo nie muszą być wymieniane, choć ustawa z 2022 r. nakazuje FDA opracowanie zasad oznaczania alergenów zapachowych. Czego szukać, wyjaśniamy w przewodniku o alergenach zapachowych w kosmetykach.

„Unscented” nie oznacza „bez substancji zapachowych”: może oznaczać, że dodano substancję maskującą, by zakryć zapach innych składników. Oleje roślinne i olejki eteryczne także mogą zawierać alergeny zapachowe.

Hasła marketingowe a lista składników

Przód opakowania to reklama. Tył to informacje regulowane prawem. Wiele popularnych haseł nie ma definicji prawnej:

• „Hipoalergiczny”: FDA twierdzi, że nie ma federalnych norm ani definicji tego terminu, a firmy nie muszą przedstawiać na to dowodów.
• „Naturalny”, „clean”, „nietoksyczny”: brak definicji prawnej w USA; marki ustalają własne zasady.
• „Testowany dermatologicznie”: mówi, że test się odbył, a nie jaki był wynik.
• Hasła „free from” (bez…): informują, czego nie ma w produkcie, a nie czy to, co to zastąpiło, jest lepsze. Przykład znajdziesz w przewodniku o tym, czy parabeny są bezpieczne.

Jak czytać składniki kosmetyków w 5 krokach

1. Przeczytaj pierwsze pięć składników. Zwykle stanowią większość produktu i mówią, czy jest bogaty (oleje, masła), czy lekki (woda, gliceryna).
2. Znajdź składniki aktywne, z których słynie produkt, takie jak niacynamid, retinol czy kwas salicylowy, i sprawdź, czy nie są na samym końcu.
3. Poszukaj substancji zapachowych i wymienionych alergenów, jeśli masz wrażliwą skórę lub znaną alergię.
4. Sprawdź konserwanty i inne składniki, których osobiście chcesz unikać.
5. Zignoruj hasła z przodu opakowania, dopóki lista składników ich nie potwierdzi.

Pełny opis sprawdzania produktów znajdziesz w artykule jak sprawdzić, czy kosmetyki są bezpieczne.