AHA, BHA of PHA: welk exfoliërend zuur past bij jou?

AHA's, BHA's en PHA's zijn chemische exfoliërende middelen die dode huidcellen losmaken, zodat ze gelijkmatiger afschilferen. AHA's zoals glycolzuur en melkzuur passen bij een doffe, ruwe of droge huid. BHA (salicylzuur) lost op in olie, bereikt daardoor de poriën en past bij een vette huid of een huid met neiging tot zwarte puntjes. PHA's werken milder en zijn een veelgekozen optie voor een gevoelige huid.

Wat is een chemische exfoliant?

Je huid stoot voortdurend dode cellen af, maar dat proces kan vertragen of ongelijkmatig worden. Het gevolg kan een ruwe huid, een doffe uitstraling of verstopte poriën zijn. Exfoliëren versnelt dat afstoten.

Dat kan op twee manieren. Mechanisch exfoliëren gebruikt scrubs, borstels of pads. Chemisch exfoliëren gebruikt zuren die de verbindingen tussen dode cellen oplossen. Chemische exfoliantia verspreiden zich gelijkmatig en berusten niet op wrijven, en daarom vinden veel mensen met een droge, gevoelige of acnegevoelige huid een mild zuur beter te verdragen dan een korrelige scrub.

AHA, BHA en PHA: de vergelijking

AHA's: glycolzuur en melkzuur

Glycolzuur is het kleinste AHA-molecuul, dus het dringt snel door en werkt snel. Dat maakt het effectief tegen een ruwe huid en doffe uitstraling, maar ook het AHA dat het vaakst prikt. Melkzuur is een iets groter molecuul en wordt vaak als milder omschreven. Het werkt ook als humectant, en past daarom bij een droge huid die gladder moet worden. Amandelzuur is nog groter en wordt vaak gekozen door mensen die glycolzuur te sterk vinden.

In de VS concludeerde een deskundigenpanel voor veiligheid dat glycolzuur en melkzuur veilig zijn in consumentenproducten bij 10% of minder, met een pH van 3,5 of hoger, zolang het product beschermt tegen zonnegevoeligheid of zegt dat je zonbescherming moet gebruiken. Sterkere peelings horen thuis bij een dermatoloog.

BHA: salicylzuur voor een vette en acnegevoelige huid

Salicylzuur is vetoplosbaar, dus het kan zich vermengen met de olie in je poriën en de prop van talg en dode cellen losmaken die zwarte puntjes vormt. Het werkt ook ontstekingsremmend, en daarom zit het in zoveel acnereinigers en leave-on behandelingen. Lees meer in onze gids over salicylzuur voor de huid.

Ingrediëntenscanners, ook Green Point, markeren salicylzuur omdat het een gereguleerd ingrediënt is met concentratielimieten (EU-regels beperken hoeveel een product mag bevatten en beperken het gebruik in producten voor jonge kinderen). Die markering gaat over veilig gebruik, niet over de vraag of het werkt.

PHA voor een gevoelige huid

Polyhydroxyzuren zoals gluconolacton en het verwante lactobionzuur zijn grotere moleculen met meer watertrekkende groepen. Overzichtsstudies beschrijven effecten die lijken op die van AHA's maar met minder irritatie, plus vochtinbrengende en antioxidante eigenschappen.

Daardoor zijn PHA's een redelijk eerste zuur als je huid droog of snel geïrriteerd is, of als glycolzuur eerder heeft geprikt. De keerzijde is dat de resultaten meestal trager en subtieler zijn. Heb je rosacea of eczeem, vraag dan een dermatoloog om advies voordat je een zuur gebruikt.

Hoe vaak moet je exfoliëren?

Er is niet één juist aantal. Hoe sterker het product, hoe minder vaak je het nodig hebt. Een verstandige manier om te beginnen:

1. Kies één zuur dat past bij je belangrijkste probleem en huidtype.
2. Test het een paar dagen op een klein gebied (bijvoorbeeld onder de kaaklijn).
3. Gebruik het één of twee keer per week 's avonds, na het reinigen en vóór de crème.
4. Blijft je huid na twee of drie weken rustig, probeer dan om de avond.
5. Dagelijks gebruik is alleen voor milde producten met lage sterkte die je huid duidelijk verdraagt.

Stapel niet meerdere exfoliantia op dezelfde avond (een AHA-toner, een BHA-serum en een scrub). Combinatieproducten met zowel AHA als BHA zijn prima als je huid ze verdraagt. Wees ook voorzichtig met retinoïden en benzoylperoxide: de American Academy of Dermatology merkt op dat exfoliëren tijdens het gebruik ervan droogheid kan verergeren of zelfs uitbraken kan uitlokken. In onze gids over huidverzorgingsingrediënten die je niet moet combineren lees je hoe je ze afwisselt.

Maken exfoliërende zuren je gevoelig voor de zon?

Ja, althans AHA's wel. In een door de FDA aangehaalde studie verhoogde vier weken gebruik van een AHA-crème de gevoeligheid van de huid voor UV-schade, en het effect verdween ongeveer een week na het stoppen. De FDA beveelt aan dat AHA-producten een "Sunburn Alert" dragen die je vertelt zonnebrand te gebruiken, je te bedekken en zonblootstelling te beperken tijdens het gebruik van het product en een week daarna. Voor BHA-producten adviseert de FDA vergelijkbare voorzorgsmaatregelen.

In de praktijk: gebruik zuren 's avonds, breng elke ochtend een zonnebrand met breedspectrumbescherming aan en smeer opnieuw als je buiten bent.

Tekenen van overexfoliëren

Te vaak, te sterk of in te veel producten zuren gebruiken kan je huidbarrière beschadigen. Let op:

• Roodheid, prikken of branderigheid, zelfs bij milde producten
• Een strakke, schilferige of ongewoon glanzende huid
• Nieuwe uitbraken of kleine bultjes
• Producten die je nooit hinderden gaan ineens prikken

Gebeurt dit, stop dan met alle zuren en retinoïden, gebruik een milde reiniger en een eenvoudige crème en geef je huid een paar weken. In onze gids over het herstellen van een beschadigde huidbarrière staan de stappen. Heb je een donkere huidskleur, ga dan langzaam: de AAD waarschuwt dat agressief exfoliëren donkere vlekken kan achterlaten.